Opis przedmiotów specjalnościowych na studiach stacjonarnych dla specjalności turystyka religijna

 

Opis przedmiotów podstawowych i kierunkowych dla kierunku teologia znajduje się w informatorze Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie.

 

Ogólny opis specjalności:

Turystyka religijna łączy w sobie elementy pielgrzymkowe z turystycznymi i krajoznawczymi. Studia pozwalają zdobyć wiedzę specjalistyczną z dziedziny teologii, psychologii, socjologii, pedagogiki i organizacji turystyki; oraz dobrą znajomość krajów biblijnych, szlaków pielgrzymkowych i chrześcijańskiej kultury. Wiadomości i wiedza zdobyta w czasie studiów pozwalają na pracę w biurach podróży, szczególnie zajmujących się szeroko pojętą turystyką religijną, w charakterze przewodników grup turystycznych i pielgrzymkowych, oprowadzający po obiektach chrześcijańskiej kultury oraz jako organizator duszpasterstwa w sanktuariach, domach pielgrzyma, przygotowują też do pracy ewangelizacyjnej w świecie turystyki.

Studia trwają 5 lat i kończą się uzyskaniem tytułu magistra teologii. Dla zainteresowanych istnieje możliwość uzyskania uprawnień pilota oraz przewodnika turystycznego.

 

 

37. Archeologia krajów śródziemnomorskich

Zapoznanie z wybranymi zagadnieniami archeologicznymi, które pomagają w poznaniu środowiska biblijnego i wczesnego chrześcijaństwa. Poznanie warunków geograficzno historycznych krajów basenu Morza Śródziemnego. Odkrycia archeologiczne w służbie interpretacji Biblii i poznania historii krajów w których rozwijało się chrześcijaństwo w pierwszych wiekach.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: umiejętność rozumienia zakresu badań archeologii i możliwości poznawczych; zagadnień zróżnicowania kulturowego, oceniania i porównywania cech kultur w relacji do chrześcijaństwa.

 

38. Ekumenizm

Rys historyczny podziałów chrześcijaństwa. Kościoły i wspólnoty kościelne odłączone. Akatolicki ruch ekumeniczny. Kościół rzymskokatolicki wobec ekumenizmu. Katolickie podstawy ekumenizmu. Zasady dialogu ekumenicznego

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Umiejętność rozeznania chrześcijańskich wyznań (różnic i podobieństw). Szacunek wobec odmiennych wyznań i podstawowa umiejętność dialogu.

 

39. Geografia ruchu pielgrzymkowego

Pielgrzymowanie w religiach świata. Historia chrześcijańskiego pielgrzymowania. Pielgrzymowanie elementem kultury. Typologia pielgrzymek. Sanktuaria Polski i świata – chrześcijańskie i niechrześcijańskie. Szlaki pielgrzymkowe i szlaki turystyki religijnej w Polsce i Europie.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: umiejętność oceny przydatności przestrzeni geograficznej i sakralnej dla potrzeb turystyki religijnej oraz pielgrzymowania.

 

40. Geografia turystyki

Geografia turystyczna w strukturze nauk geograficznych – jej związki z innymi obszarami wiedzy. Metody oceny atrakcyjności środowiska przyrodniczego i antropogenicznego dla potrzeb turystyki. Elementy kartografii turystycznej. Przestrzeń turystyczna i osadnictwo turystyczne. Geografia w badaniach nad turystyką. Regiony turystyczne w Polsce i na świecie. Znaczenie regionów w turystyce. Typy regionów turystycznych. Zasady gospodarki turystycznej w regionach. Makroregiony turystyczne świata wg. WTO, Światowe centra turystyki.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: umiejętność oceny przydatności przestrzeni geograficznej dla potrzeb turystyki.

 

41. Historia sztuki i architektury

Chronologia architektury europejskiej. Wielkie cywilizacje starożytności: Grecja, Imperium Rzymskie, Bizancjum. Okres przejściowy w architekturze europejskiej: V – X wiek. Architektura wczesnego i dojrzałego średniowiecza – architektura romańska i gotyk w Europie. Architektura klasycyzmu i romantyzmu. Eklektyzm i architektura przełomu XIX i XX wieku Reakcja na eklektyzm: recesja, ekspresjonizm, modernizm. Architektura postmodernizmu. Elementy malarstwa i rzeźby – od epoki klasycznej do współczesności.

Program przedmiotu jest poszerzony w ramach wykładu fakultatywnego Historia sztuki

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: rozpoznawanie głównych nurtów w architekturze i sztuce; identyfikowanie najważniejszych twórców i ich dzieł.

 

42. Hotelarstwo/domy pielgrzyma

Podstawowe pojęcia z zakresu hotelarstwa, rozwój hotelarstwa na świecie i w Polsce, organizacje hotelarskie w świecie i w Polsce. Charakterystyka rodzajowa obiektów hotelarskich, kategoryzacja i standardy obiektów hotelarskich. Struktury organizacyjno-funkcjonalne w hotelarstwie. Usługi hotelarskie. Globalny łańcuch wartości w hotelarstwie a nowe techniki i technologie. Obsługa turystów w obiektach bazy noclegowej i żywieniowej.

Funkcjonowanie domów pielgrzyma i domów rekolekcyjnych.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: znajomość zasad funkcjonowania obiektów hotelarskich oraz domów pielgrzyma, zasad odnośnego prawa oraz podstawowa umiejętność organizowania pracy w tego rodzaju obiektach.

 

43. Organizacja ruchu turystycznego

Czynniki i kierunki rozwoju ruchu turystycznego. Indywidualne i zbiorowe determinanty wyjazdów turystycznych. Rodzaje i formy obsługi ruchu turystycznego na poszczególnych etapach podróży. Rodzaje, organizacja i realizacja imprez turystycznych. Kalkulacja i rozliczenie imprez. Rodzaje dokumentów w obsłudze ruchu turystycznego. Usługa pośrednictwa. Zasady i sposoby przekazywania informacji turystycznej. Pilotaż i przewodnictwo turystyczne. Praca z grupą turystyczną. Znaczenie transportu w realizacji imprezy turystycznej. Stosowanie nowoczesnych technik informatycznych w obsłudze ruchu turystycznego. Przygotowanie pracowników obsługujących ruch turystyczny. Kultura obsługi i etyka zawodowa. Wykorzystanie logistyki w obsłudze ruchu turystycznego. Jakość obsługi ruchu turystycznego.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: umiejętność organizowania ruchu turystycznego (turystyki religijnej); turystycznych imprez różnego typu, obsługiwania turystów na poszczególnych etapach turystycznej podróży.

 

44. Podstawy turystyki

Zarys dziejów turystyki. Klasyfikacja zjawisk turystycznych. Typologia turystów. Uwarunkowania rozwoju turystyki. Charakterystyka podstawowych form ruchu turystycznego. Krajowy i zagraniczny ruch turystyczny. Wpływ turystyki na człowieka oraz na środowisko naturalne. Metody stosowane w badaniach zagadnień turystycznych.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: rozumienie problemów współczesnej turystyki; rozpoznawanie zjawisk występujących we współczesnej turystyce; identyfikowania uwarunkowań rozwoju współczesnej turystyki.

 

45. Prawo w turystyce

Podstawy i zasady stosowania prawa w odniesieniu do prawa obowiązującego w turystyce. Elementy prawa i postępowania administracyjnego. Obowiązki administracyjne związane z podróżowaniem, podejmowaniem działalności gospodarczej w turystyce i rekreacji oraz zapewnieniem bezpieczeństwa uczestnikom turystyki i rekreacji. Umowy o świadczeniu usług turystycznych i administracyjnych. Podstawy prawa cywilnego i postępowania cywilnego. Umowy o świadczeniu usług turystycznych i rekreacyjnych. Odpowiedzialność kontraktowa i deliktowa organizatorów turystyki i rekreacji. Ochrona konsumenta usług turystycznych i rekreacyjnych.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: stosowanie prawa w działalności turystycznej.

 

46. Psychologia i pedagogika w turystyce

(Podstawy z zakresu przedmiotu student zdobywa podczas wykładów podstawowych kierunku teologia.)

Motywacja aktywności turystycznej. Analiza przeżyć związanych z aktywnością turystyczną. Psychologia relacji interkulturowych w turystyce. Psychologia grupy turystycznej. Turystyka jako środek oddziaływania intencjonalnego. Znaczenie wychowawcze, zdrowotne i kulturotwórcze czasu wolnego. Wychowanie i przygotowanie do czasu wolnego i rekreacji – naturalne, instytucjonalne środowiska wychowawcze. Zasady organizacji i prowadzenia zajęć kulturalno-rozrywkowych i sportowo-rekreacyjnych w czasie wolnym (turystyce).

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: rozumienie psychicznych mechanizmów czynności ludzkich w relacji do przeżywania wolnego czasu / turystyki; formułowanie celów oraz metod wychowania do racjonalnego przeżywania wolnego czasu / turystyki.

 

47. Socjologia

Cele i funkcje socjologii. Podstawy i formy organizacji życia społecznego. Wielkie i małe struktury społeczne. Typy społeczeństw. Zmiany społeczno-kulturowe. Społeczeństwo czasu wolnego. Główne nurty refleksji socjologicznej nad czasem wolnym. Różne koncepcje czasu wolnego. Zasoby czasu wolnego w nowoczesności i późnej nowoczesności. Różnicowanie stylów życia i potrzeb wypoczynkowych. Treści czasu wolnego – masowa kultura, masowa turystyka, masowa konsumpcja. Instytucjnalizacja czasu wolnego.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: umiejętność obserwacji i analizy zjawisk społecznych występujących w sferze czasu wolnego, zwłaszcza turystyki.

 

48. Turystyka religijna i pielgrzymowanie

Teologia turystyki i pielgrzymowania. Podstawowe pojęcia: turystyka, turystyka religijna, pielgrzymka. Cele turystyki religijnej i cele pielgrzymowania. Chrześcijańskie walory turystyki. Zagrożenia związane z turystyką. Duszpasterstwo turystyczne i pielgrzymkowe, duszpasterstwo w sanktuarium (priorytety, etapy duszpasterstwa, metody, struktury i organizacja). Etyka w turystyce.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Umiejętność współpracy duszpasterskiej i apostolskiej w obszarze turystyki religijnej i pielgrzymowania. Wyczulenie na zachowanie etycznych postaw chrześcijańskich w świecie turystyki.

 

49. Wybrane zagadnienia z historii powszechnej

Najważniejsze epoki w historii świata i Polski ich odzwierciedlenie w życiu społecznym. Elementy historii kultur.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: rozumienie przemian historycznych w świecie i w Europie i ich relacji do współczesnej cywilizacji, rozumienie wspólnych korzeni historii europejskiej.

 

W ramach studiów jest możliwość ukończenia kursu pilota wycieczek. Licencję pilota wydaje Urząd Wojewódzki.

 

 

SPECJALNOŚĆ TURYSTYKA RELIGIJNA

PRAKTYKI i ĆWICZENIA TERENOWE

 

 

L.p.	Temat praktyki	Liczba godzin	Sposób realizacji	Uwagi
1	Organizacja pielgrzymki, metodyka duszpasterstwa pielgrzymkowego	Min. 15	Udział w pielgrzymce krajowej lub zagranicznej	Wyjazd na pielgrzymkę
2	Funkcjonowaniem sanktuarium, duszpasterstwo w sanktuarium	Min. 15	Pobyt w wybranym sanktuarium	W Sanktuarium Miłosierdzia Bożego
3	Funkcjonowaniem domu pielgrzyma	Min. 15	Pobyt w wybranym domu pielgrzyma	W Sanktuarium Miłosierdzia Bożego
4	Organizacja wycieczki (krajoznawczej, górskiej, turystyki religijnej)	Min. 15	Udział w wycieczce
5	Funkcjonowanie hotelu	Min. 15	Pobyt w wybranym hotelu	Można zaliczyć podczas targów hotelarstwa
6	Metoda badań ruchu pielgrzymkowego	Min. 15	Badania terenowe wokół wybranego sanktuarium	Przygotuje do nich i sprawdzi efekt p. dr F. Mróz podczas zajęć z geografii turystyki
7	Kurs pilota wycieczek	Max zalicz. 45	Według programu wymaganego przez państwowe przepisy	Nie jest wymagany do ukończenia specjalności

 

Uwagi:

Opiekunem praktyk jest ks. dr Jan Klimek.

­     – Student realizuje każdą z form praktyki (ćwiczeń terenowych) z tym, że proporcja godzin może ulec zmianom (po uzgodnieniu z opiekunem praktyk). W sumie praktyki powinny objąć wymagane 90 godzin.

­     – Szczegółowe wytyczne odnośnie poszczególnych praktyk podane są osobno. Student uzgadnia program wybranej praktyki z opiekunem praktyk.

­     – Praktyki mogą być rozliczone globalnie, tzn. podczas całych studiów.

­     – Kurs pilota wycieczek jest wliczony do praktyk w wymiarze jednak nie większym niż 45 godzin. Wówczas proporcjonalnie obniża się ilość wymaganych godzin innych praktyk (ćwiczeń terenowych). Uzgadnia to opiekun praktyk.

­     – W wypadku realizacji kursu pilota wycieczek student nie jest zobowiązany do zaliczenia tematu 4 organizacja wycieczek.

­     – Student odnotowuje udział w praktykach (temat, ilość godzin, podpis opiekuna) w "Dzienniku praktyk".

 

 

OPIS PRAKTYK I ĆWICZEŃ TERENOWYCH

 

Celem praktyk i ćwiczeń terenowych jest bezpośrednie poznanie rozmaitych form turystyki, turystyki religijnej i pielgrzymowania, obsługi tegoż ruchu w różnych miejscach i okolicznościach, jak też realizowanych duszpasterskich form. Student zdobywa umiejętność zastosowania w praktyce teoretycznej wiedzy zdobytej podczas wykładów.

 

1. Organizacja pielgrzymki, metodyka duszpasterstwa pielgrzymkowego

Uczestnictwo w przeprowadzeniu pielgrzymki na wszystkich jej etapach: przygotowanie programu pielgrzymki (program duchowy – rekolekcje w drodze, program podróży), przygotowanie grupy w miejscu wyruszenia (duchowe i organizacyjne), droga pielgrzymki, pobyt w sanktuarium, spotkanie popielgrzymkowe. Podczas trwania pielgrzymki zrealizowanie punktów jej programu (np. przeprowadzenie modlitwy, przygotowanie nabożeństwa stacyjnego, oprowadzenie po wybranym sanktuarium). Organizacja zakwaterowania pielgrzymów. Zaznajomienie się z materiałami pomocniczymi dla duszpasterstwa pielgrzymkowego. Organizacja informacji (ogłoszenia, plakaty, Internet itp.). Współpraca z innymi służbami (policja, obsługa sanktuarium). Bezpieczeństwo i higiena, ubezpieczenie.

 

2. Funkcjonowaniem sanktuarium, duszpasterstwo w sanktuarium

Zapoznanie z infrastrukturą sanktuarium (miejsca kultu i inne miejsca obsługi pielgrzymów). Program duszpasterski sanktuarium i jego realizacja. Recepcja pielgrzymów, informacja. Oprowadzanie grupy po sanktuarium. Bezpieczeństwo i higiena. Współpraca sanktuarium z władzami lokalnymi, z przewodnikami grup.

 

3. Funkcjonowanie domu pielgrzyma

Urządzenie domu pielgrzyma. Regulamin domu. Program duszpasterski domu. Hospitacja wybranych form duszpasterstwa domu, przeprowadzenie wybranych form duszpasterstwa. Recepcja gości. Gastronomie. Informacja. Bezpieczeństwo i higiena.

(część dotyczącą ogólnych zasad prowadzenia domu i przyjmowania gości pokrywa się z zasadami prowadzenia hotelu)

 

4. Organizacja wycieczki (krajoznawczej, górskiej, turystyki religijnej)

Programowanie wycieczki (trasa, dobór atrakcji, wyżywienie, noclegi, harmonogram godzinowy, ubezpieczenie itd.). Animacja grupy (komunikacja z grupą, rozwiązywanie konfliktów itp). Współpraca z innymi organizatorami (biurem turystycznym, przewodnikiem, muzeum, obiektem noclegowym, gastronomicznym, sanktuarium, służbami porządkowymi, celnymi itp.). Zasady bezpieczeństwa poruszania się grupy w różnych terenach (drogi publiczne, góry itp.).

 

5. Funkcjonowanie hotelu

Zapoznanie z infrastrukturą hotelową (projektowanie i wyposażenie obiektu). Przepisy obowiązujące w obiektach hotelowych. Recepcja gości, gastronomia hotelowa, inne usługi hotelowe. Organizacja pracy biurowej. Bezpieczeństwo i higiena.

 

6. Metoda badań ruchu pielgrzymkowego

Obsługujący sanktuaria i pielgrzymki powinien nabyć umiejętność metodycznej obserwacji ruchu pielgrzymkowego, która pomoże mu w rozeznaniu wymogów, jakie ruch ten stawia wobec duszpasterstwa i obsługujących go, np. rozpoznanie struktury przybywających grup, ich pochodzenia, motywacji i potrzeb pielgrzymów

Zapoznanie z metodami badań terenowych w geografii religii. Opracowanie kwestionariusza ośrodka kultu religijnego. Ankietowanie, wywiady, obserwacja, zbieranie danych w terenie. Badania dotyczą: funkcjonowania ośrodków pielgrzymkowych, ruchu pielgrzymkowego w wybranych sanktuariach, przemian przestrzeni sakralnej, rozwoju przestrzennego i struktury przestrzennej ośrodków pielgrzymkowych, rozwoju infrastruktury w ośrodkach kultu, relacji między religią a osadnictwem. Analiza zebranych materiałów – zestawienie w formie tabelarycznej i graficznej, z wykorzystaniem metody prezentacji graficznej, a zwłaszcza kartografii komputerowej (szczególny akcent położono na analizę ruchu pielgrzymkowego w wybranych ośrodkach kultu religijnego).

 

7. Kurs pilota wycieczek

Odbywa się według obowiązujących wymogów prawa państwowego. Przygotowuje do egzaminu państwowego.

W roku akademickim 2009/2010 studenci mają możliwość odbycia kursu pilota organizowanego przez biuro p. dra Z. Kruczka. Mogą też wybrać sami dowolne biuro organizujące taki kurs.