Z historii i pracy Katedry Teologii Pastoralnej Szczegółowej

Katedra Teologii Pastoralnej Szczegółowej została powołana w listopadzie 1998 r. Jej kierownikiem został ks. dr hab. Maciej Ostrowski. Od października 2000 r. na stanowisko asystenta przy katedrze został powołany ks. dr Andrzej Ziółkowski CM posiadający doktorat z teologii pastoralnej. Pełnił je do września 2003 r. Wtedy na stanowisko asystenta przyjęto o. dra Jerzego Brusiło OFMConv. Posiada on doktorat z bioetyki, lecz równocześnie specjalizuje się w zagadnieniach pastoralnych. Uzyskał on stanowisko adiunkta od października 2004 r.

Od października 2003 r. powierzono przy Katedrze godziny zlecone ks. dr Tomaszowi Kraj celem prowadzenia ćwiczeń. Zajęcia te prowadził do 2005 r.

Od października 2004 r. na stanowisku asystenta zatrudniono ks. dra Piora Janika kapłana archidiecezji krakowskiej, który w tymże roku ukończył studia doktoranckie z bioetyki w Rzymie. Stanowisko to pełnił do września 2005 r.

Od października 2007 r. na stanowisko asystenta zatrudniono ks. dra Jan Klimka, który w tymże roku uzyskał doktorat z teologii pastoralnej.

W Katedrze ćwiczenia z teologii pastoralnej prowadzą także ks. dr Wiesław Popielarczyk (od 2006 r.) i ks. dr Stanisław Basista (od 2007 r.).

Katedra prowadzi seminarium magisterskie i licencjacko-doktoranckie (ks. prof. dr hab. Maciej Ostrowski). Od roku akademickiego 2003/2004 proseminarium z teologii a od roku 2005/2006 drugie seminarium magisterskie (ks. dr J. Brusiło).

Od momentu powstania katedry wypromowano w niej 47 magistrów, 5 licencjuszy i 6 doktorów.

Katedra urządza corocznie w październiku seminarium "Sacrum i przyroda" we współpracy z innymi instytucjami. Ich celem jest stworzenie forum wymiany różnych środowisk dotyczącego kwestii zachowania dziedzictwa kulturalnego i środowiska naturalnego. Szczególnym zadaniem jest eksplikacja elementów sacrum w środowisku danego regionu. Wydano sześć tomów materiałów pokonferencyjnych pod tym samym tytułem "Sacrum i przyroda" (Tatrzański Park Narodowy 2003; Świętokrzyski Park Narodowy 2004, Tatrzański Park Narodowy 2005, Muzeum – Orawski Park Etnograficzny 2006, Uniwersytet Jagielloński 2007, Ojcowski Park Narodowy 2008).

 

Odbyły się seminaria:

1999 – w Krościenku (Pieniński PN); 2000 – w Wieliczce (we współpracy z Urzędem Miasta i Kopalnią Soli); 2001 – w Mosinie-Jeziorach (Wielkopolski PN); 2002 – w Porębie Wielkiej (Gorczański PN) z okazji Międzynarodowego Roku Gór; 2003 – w Zakopanem (Tatrzański PN); 2004 – w Świętej Katarzynie (Świętokrzyski PN); 2005 – w Zakopanem (Tatrzański PN) w stulecie Orlej Perci; 2006 – w Zubrzycy Górnej – międzynarodowe (Muzeum Orawski Park Etnograficzny), p.t. "Sacrum w zwyczajach religijnych związanych z przyrodą"; 2007 – w Krakowie (Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ), p.t. "Przyroda, geografia, turystyka w nauczaniu Jana Pawła II"; 2008 – w Ojcowie (Ojcowski PN), p.t. "Elementy chrześcijańskie w edukacji ekologicznej".

2009 – na Uniwersytecie w Preszowie (Słowacja) we współpracy z tamtejszym Greckokatolickim Wydziałem Teologicznym.

W latach 1993-1998 rzeczone seminaria odbywały się w ramach działalności Katedry Teologii Pastoralnej Ogólnej (w Gorczańskim PN, Babiogórskim PN, Ojcowskim PN, w Magurskim PN, w Bieszczadzkim PN).

 

Katedra współorganizowała m.in. z Instytutem Formacji Pastoralno-Liturgicznej KUL coroczne sympozjum "Koinonia" dotyczące zagadnień odnowy parafii i parafialnego duszpasterstwa.

Do roku 2006 odbyły się sympozja:

1999 – w Warszawie – Choszczówce, p.t. "Rok Jubileuszowy szansą zdynamizowania procesu odnowy parafii"; 2000 – w Katowicach, p.t. "Parafia środowiskiem wyzwolenia człowieka"; 2002 – we Wrocławiu, p.t. "Katechumenat pochrzcielny w odnowie parafii a pluralizm ruchów eklezjalnych"; 2003 – w Ostrowie Wielkopolskim, p.t. "Christifideles laici w parafii i w świecie"; 2004 – w Tarnobrzegu, p.t. "Proboszcz – duszpasterz czy menadżer?".

Pracownicy katedry wchodzili do zarządu Sekcji Pastoralistów Polskich. Ks. M. Ostrowski jako sekretarz do roku 2002 a następnie przewodniczący do 2007 roku. Od roku 2007 ks. M. Ostrowski wszedł do zarządu nowo kreowanego "stowarzyszenia pastoralistów i duszpasterzy im. Jana Pawła II". Ks. A. Ziółkowski jako sekretarz od roku 2002-2007. Stąd też byli organizatorami pacy sekcji, m.in. corocznego sympozjum Pastoralistów Polskich.

 

Odbyły się sympozja:

1999 – w Świdrze k. Warszawy;
2000 – w Kamieniu Śląskim i Opolu, p.t. "Duszpasterstwo w perspektywie nowego tysiąclecia";
2001 – w Kielcach, p.t. "Duszpasterstwo a wyzwania XXI wieku";
2002 – w Świdrze k. Warszawy, p.t. "Nowe inicjatywy duszpasterskie w Polsce";
2002 – w Krakowie, p.t. "Status naukowy teologii pastoralnej. Nauki pomocnicze teologii pastoralnej";
2003 – w Myczkowcach, p.t. "Procesy integracyjne duszpasterskim wyzwaniem dla Kościoła";
2004 – w Konstancinie k. Warszawy, p.t. "Pobożność ludowa a duszpasterstwo";
2004 – Sesja Pastoralistów podczas Kongresu Teologów Polskich;
2005 – w Częstochowie, p.t. "Duszpasterstwo maryjne w dziele nowej ewangelizacji";
2006 – w Warszawie p.t. "Dziedzictwo Jana Pawła II w aspekcie pastoralnym";
2007 – w Sieradzu, p.t. "Duszpasterstwo indywidualne".

 

Pracownicy Katedry brali udział w międzynarodowym programie badań nad Kościołem w krajach Środkowej i Wschodniej Europy w okresie przemian "Aufbruch" prowadzonym przez "Pastorales Forum" e.V. (Wiedeń).

 

W ramach rzeczonego "Pastorales Forum" rozwijali kontakty z pastoralistami środkowo-wschodniej Europy. M.in. brali udział w jego corocznych sympozjach (1998 i 1999 Szombathely – Węgry; 2000 Kamień Śląski, 2002 Pecs – Węgry, 2003 Koszyce – Słowacja, 2004 Praga – Czechy, 2006 Dakovo – Chorwacja, 2008 Celje – Słowenia). W roku 2007 Katedra zorganizowała sympozjum w Krakowie. Ks. M. Ostrowski i ks. J. Klimek są członkami Międzynarodowego Stowarzyszenia Pastoralistów Środkowo-Wschodniej Europy.

 

Katedra dwukrotnie organizowała wspólne wraz z Instytutem Pastoralnym Uniwersytetu we Freiburgu Bryzgowijskim międzynarodowe seminarium pracowników i studentów katedry (2003 Kraków, 2005 Freiburg). Dotyczyło ono sytuacji religijności i duszpasterstwa w Polsce, Niemczech i innych krajach Europy.

 

Katedra przeprowadziła serie szkoleń dala organizatorów pielgrzymek i turystyki religijnej przy współpracy między innymi pracowników UJ, AWF, Instytutu Turystyki, w roku 1999 (3 serie), w roku 2001 (2 serie), w 2006, 2007 i 2009.

 

W 2009 roku kierownik Katedry ks. prof. dr hab. M. Ostrowski został prorektorem Papieskiej Akademii Teologicznej.